Naslovnica Press info Press IPA Turistička ponuda sjevera Crne Gore sve raznovrsnija uz podršku EU

Turistička ponuda sjevera Crne Gore sve raznovrsnija uz podršku EU

Zbog svojih prirodnih ljepota Crna Gora rijetko koga ostavlja ravnodušnim. I dok se naša zemlja tradicionalno doživljava kao primorska turistička destinacija, posljednjih godina sjever Crne Gore privlači sve više posjetilaca, koji žele da uživaju u prirodi, daleko od uobičajenih gužvi.

Kako bi osigurali održivi razvoj turizma sjevernog regiona, različiti akteri ulažu velike napore da turističku ponudu tog područja učine što raznovrsnijom, pridajući poseban značaj očuvanju prirode i pametnom korišćenju resursa. U tome imaju snažnu podršku Evropske unije, koja kroz bilateralne IPA programe prekogranične saradnje opredjeljuje značajna sredstva za razvoj turističkog potencijala sjevera.

Crna Gora učestvuje u četiri bilateralna programa prekogranične saradnje, i to sa Albanijom, Bosnom i Hercegovinom, Kosovom i Srbijom. U okviru tih programa, institucije, organizacije i udruženja aktivna na sjeveru Crne Gore realizuju brojne projekte kojima nastoje da poboljšaju kvalitet života, u saradnji sa partnerima preko granice.

Kroz IPA Program prekogranične saradnje Bosna i Hercegovina – Crna Gora 2014-2020 podržan je projekat „T.A.R.A. – Turizam, adrenalin i rafting avantura“, koji sprovode Opština Plužine i Park prirode Piva zajedno sa Opštinom Foča i Nacionalnim parkom Sutjeska u BiH. Budući da se turizam na području Plužina i Foče zasniva na aktivnom odmoru, ovim projektom pomenute institucije žele da od Regionalnog parka Piva i Nacionalnog parka Sutjeska naprave integrisanu prekograničnu turističku destinaciju.

„Ovaj projekat je donio puno novina u turističkoj ponudi Plužina i Regionalnog parka prirode Piva. Konkretno, napravljena je stijena za slobodno penjanje, adaptirana pećina Đokova ledenica, postavljene platforme za posmatranje ptica i izrađena dok-platforma na Pivskom jezeru. Pored toga, promovisali smo i kajakaštvo i turističke potencijale seoskih domaćinstava“, kaže Slobodan Delić, direktor Regionalnog parka prirode Piva.

„Posebno ističem činjenicu da smo kroz ovaj projekat značajno ojačali kapacitete lokalne samouprave i Parka u pogledu implementacije projekata prekogranične saradnje. Ovo iskustvo će nam pomoći u realizaciji budućih projekata na teritoriji naše opštine“, dodaje Delić.

Turistička ponuda u Nacionalnom parku Prokletije takođe se zasniva na aktivnom odmoru. Jedan od ključnih preduslova za uspješan razvoj takve vrste turizma je bezbjednost posjetilaca, budući da aktivnosti u prirodi nose određene rizike. Kako bi se boravak turista učinio bezbjednijim, Centar za zaštitu i proučavanje ptica (CZIP) je udružio snage sa Gorskom službom spašavanja Crne Gore na prekograničnom projektu „Razvoj ekoturizma na Balkanskim Alpima“, koji je podržan u sklopu IPA Programa prekogranične saradnje Crna Gora – Kosovo 2014-2020. Projektni partneri na Kosovu bili su Kosovski centar za zagovaranje i razvoj – KADC i Udruženje planinara i alpinista „Pashtriku“.

U okviru projekta obnovljeno je 68 kilometara prekograničnih planinarskih staza, nabavljena tehnička, lična i medicinska oprema za spasioce, te kupljen vrijedan dron sa termalnom kamerom, koji će olakšati potragu izgubljenih osoba u planini. Pored toga, adaptiran je Centar za spašavanje na Prokletijama i organizovane obuke za buduće spasioce i planinske vodiče.

Velimir Vuković iz Gorske službe spašavanja ističe da su zajedno sa partnerima uložili maksimalne napore da bezbjednost posjetilaca Prokletija bude na najvišem nivou.

„Danas sa sigurnošću možemo reći da smo dosanjali san Balkanskih Alpa i da na tom području imamo sjajan turistički proizvod. Između ostalog, kroz ovaj projekat smo podstakli formiranje Gorske službe spašavanja Kosova, koja ranije nije postojala. Posebno izdvajam obuku za planinske vodiče, koju je pohađalo 20 ljudi sa Kosova i Crne Gore. Na taj način biće povećana bezbjednost turista, jer više neće lutati sami po planinama, već će imati nekoga da ih vodi“, kaže Vuković.

„Aktivnosti na projektu doprinijele su kvalitetu i raznolikosti usluga na Prokletijama, uspostavljanju zajedničke turističke ponude i povećanoj bezbjednosti posjetilaca NP Prokletije u Crnoj Gori i NP Bjeshkët e Nemuna na Kosovu“, dodaje Ksenija Medenica iz CZIP-a.

Turistička ponuda se ne bazira samo na prirodnim ljepotama, već i na iskustvima. Strani turisti koji posjete Crnu Goru obično traže da probaju tradicionalna jela iz crnogorske kuhinje, ne samo kako bi uživali u novim ukusima, već i kako bi na što bolji način upoznali kulturu naše zemlje.

Uprave te mogućnosti je prepoznala Regionalna razvojna agencija za Bjelasicu, Komove i Prokletije, koja je u saradnji sa Nacionalnom turističkom organizacijom Crne Gore Opštinom Puka iz Albanije i organizacijom Eko-partneri za održivi razvoj realizovala projekat „Lokalna gastronomija kao turistička ponuda prekograničnog regiona“ u okviru IPA Programa prekogranične saradnje Crna Gora – Albanija 2014-2020.

Tokom projekta urađena je standardizacija 35 tradicionalnih recepata sa sjevera Crne Gore i 15 iz regiona Puka iz Albanije, koji su uključeni u lokalnu turističku ponudu. U Crnoj Gori, recepti su objavljeni u kuvaru pod nazivom „Gorska trpeza“.

„Ovaj projekat je od velikog značaja za razvoj turizma na sjeveru Crne Gore, jer uključuje gastro ponudu 21 seoskog domaćinstva i 10 restorana na teritoriji opština Andrijevica, Berane, Gusinje, Petnjica, Plav i Rožaje“, objašnjava Radojka Šćekić iz Regionalne razvojne agencije.

Prema njenim riječima, realizacijom ovog projekta uspjeli su da ožive neke od zaboravljenih tradicionalnih recepata ovog kraja, koji su objedinjeni u kuvaru „Gorska trpeza.“

„Ovaj kuvar je postao najtraženija publikacija koju smo mi kao agencija do sada izradili. Na ovaj način ne samo da se upotpunila turistička ponuda, već se i dao značajan doprinos očuvanju naše kulturne baštine“, s ponosom ističe Šćekić.

Kuvar Gorska trpeza već je prepoznat van granica Crne Gore, pa je krajem 2021. godine nagrađen na međunarodnom takmičenju „Gourmand World Cookbook Awards“, osvojivši prvo mjesto u kategoriji „Gastro turizam“, a drugo u kategoriji „Najbolji među najboljima na cijelom svijetu“.

Crna Gora takođe ima veliki potencijal da postane destinacija za posmatranje ptica i divljih životinja. Posebne mogućnosti za razvoj ove vrste turizma nalaze se u sjeveroistočnom regionu duž granice sa Srbijom, koji još uvijek nije dovoljno istražen. To je prepoznao Centar za zaštitu i proučavanje ptica (CZIP), pa zajedno sa partnerima NVO Sjeverna zemlja iz Berana, RTO Sandžak iz Novog Pazara i Udruženja građana Jadovnik iz Prijepolja radi na razvoju turizma u divljini u sklopu projekta „Hu Hu – tragovima sova i drugih divljih vrsta“, koji je podržan u okviru IPA Programa prekogranične saradnje Srbija – Crna Gora 2014-2020.

„Usljed relativne udaljenosti od urbanih centara, turistička infrastruktura u ovom području nije dovoljno razvijena, pa ni njegov potencijal nije iskorišćen. Upravo zato smo odlučili da promovišemo ovaj bajkoviti pejzaž u destinaciju za ljubitelje prirode“, kaže Lejla Abdić iz CZIP-a.

U sklopu projekta, sprovedene su obuke za vodiče za turizam u divljini, koji su sada specijalizovani za vođenje tura koje uključuju posmatranje ptica, sisara, ljekovito bilje i gljive. Takođe su održane i 4 izložbe fotografija divljeg biljnog i životinjskog svijeta prekogranične regije Crne Gore i Srbije. Ovog ljeta biće završene i dvije turističke rute za ljubitelje turizma u divljini, a takođe će biti mapirano, obilježeno i digitalizovano 50 km staza za posmatranje ptica i divljih životinja.

„Ovo prekogranično područje ima puno toga da ponudi turistima koji vole prirodu. Sove, na primjer, posjeduju harizmu koja pruža uzbudljiva turistička iskustva. Tu su i brojne druge interesantne ptice, kao što su zlatni orao, orao krstaš, bjeloglavi sup, sivi soko, jarebica kamenjarka i mali tetrijeb“, ističe Abdić i dodaje: „Sjeveroistočni region Crne Gore posjeduje jedinstvene turističke potencijale za turizam zasnovan na prirodnom nasljeđu divljih biljnih i životinjskih vrsta, pa ovim projektom želimo da ga promovišemo kako na lokalnom tako i na međunarodnom nivou”.

EUROKAZ

Autor: Stefan Bulatović, Ministarstvo evropskih poslova

Saopštenja

U Baru održana konferencija „Podrška EU razvoju mikro, malih i srednjih preduzeća“

0
Konferencija „Podrška EU razvoju mikro, malih i srednjih preduzeća“ održana je u Baru, u organizaciji Ministarstva evropskih poslova, Ministarstva ekonomskog razvoja i Opštine Bar....

Poziv za iskazivanje interesovanja za učešće u ocjenjivanju predloga projekata

0
Ministarstvo za evropske integracije Republike Srbije, kao Ugovorno tijelo, raspisalo je poziv za iskazivanje interesovanja za učešće u ocjenjivanju predloga projekata primljenih u okviru...

MEP potpisalo ugovore o finansiranju projekata 13 nevladinih organizacija

0
Trinaest projekata nevladinih organizacija biće podržano sa 76,868 hiljada eura od strane Ministarstva evropskih poslova. Tim povodom, ministarka evropskih poslova Maida Gorčević, potpisala je...

Za šest mjeseci usvojen veliki broj zakonskih i strateških dokumenata koji Crnu Goru približavaju...

0
„Tokom prve polovine 2024. godine, donijet je veliki broj zakonskih i strateških dokumenata kojima se crnogorski propisi u velikoj mjeri približavaju evropskim. Na taj...

Održan info dan projekta EmBRACE: Prilika za saradnju preduzeća iz Hrvatske, Bosne i Hercegovine...

0
U Podgorici je održan info dan povodom predstavljanja projekta EmBRACE (Enhancing MSEs sustainaBle gRowth And CompEtitiveness) usmjerenog na podsticanje saradnje mikro i malih preduzeća...